Bezelye Proteini Nedir? Vegan Protein Tozu Rehberi

Bitkisel beslenenlerin ve süt ürünlerini tercih etmeyenlerin en çok araştırdığı konulardan biri “bezelye proteini nedir?” sorusudur. Bezelye proteini, vegan protein tozlarının en yaygın hammaddelerinden biridir. Bu yazıda nasıl elde edildiğini, amino asit profilini, whey ile farkını ve sitemizdeki ürünlerin etiket bilgilerini özetliyoruz.

Bezelye proteini nedir?

Bezelye proteini, genellikle sarı bezelyenin (Pisum sativum) öğütülüp nişasta ve lifinden ayrıştırılmasıyla elde edilen konsantre bir bitkisel proteindir. Protein oranı yüksek olan formu “bezelye protein izolatı” olarak anılır. Süt, yumurta ve soya içermediği için bu alerjenlerden kaçınanlar tarafından tercih edilebilir; ancak baklagillere hassasiyeti olanların etiketi kontrol etmesi gerekir.

Bezelye proteininin amino asit profili

Bezelye proteini tüm esansiyel amino asitleri içerir. Ticari protein izolatlarını analiz eden bir çalışmada (Gorissen ve ark., 2018) esansiyel amino asit oranları whey için %43, yumurta için %32 olarak ölçülmüş; bitkisel izolatların çoğunda bu oran daha düşük bulunmuştur. Aynı çalışmada metiyonin ve lizin miktarlarının bitkisel proteinlerde genel olarak hayvansal proteinlere göre daha düşük olduğu raporlanmıştır. Bu nedenle bazı üreticiler bezelye proteinini pirinç proteini gibi diğer bitkisel kaynaklarla birlikte kullanır.

Bezelye proteini ile whey arasındaki farklar

• Kaynak: Bezelye proteini bitkisel, whey ise süt kaynaklıdır.

• Laktoz ve süt alerjeni: Bezelye proteini süt içermez; whey süt alerjeni içerir.

• Amino asit dağılımı: Gorissen ve ark. (2018) analizinde hayvansal proteinlerin (whey dahil) esansiyel amino asit, metiyonin ve lizin oranları bitkisel izolatların çoğundan yüksek bulunmuştur.

• Tat ve doku: Bezelye proteini daha topraksı bir tada ve biraz daha yoğun bir kıvama sahip olabilir; aromalı ürünlerde bu fark azaltılır.

Whey hakkında detaylı bilgi için: Whey Protein Nedir, Ne İşe Yarar?

Sitemizdeki vegan protein ürünleri

Proteinocean PEA Vegan Protein 400 Gr Çikolata, bezelye proteini içeren çikolata aromalı bir protein tozudur. Ürün açıklamasında laktozsuz ve glutensiz olduğu, vegan beslenmeye uygun olduğu belirtilir. Etiket talimatına göre 1 ölçek (yaklaşık 25 g) ürün 400 ml su ile karıştırılır. Daha büyük ambalaj tercih edenler için Proteinocean PEA Vegan Protein 1600 Gr Çikolata seçeneği bulunur.

Günlük kalori alımını artırmak isteyen vegan sporcular için Proteinocean Vegan Mass Gainer 2500 Gr Çilek, bezelye proteini içeren yüksek karbonhidratlı bir üründür; etikete göre 2,5 ölçek (yaklaşık 100 g) ürün 300 ml su ile karıştırılır. Mass gainer ürünleri hakkında: Mass Gainer'lar Gerçekten Kilo Aldırır mı?

Shake dışında bitkisel protein seçenekleri arıyorsanız Vegan ve Vejetaryenler İçin En İyi Bitkisel Protein Barlar yazımıza da göz atabilirsiniz.

Araştırmalar ne diyor?

Aşağıdaki çalışmalar Provitamin'de satılan ürünlerle yapılmamıştır. Özetler, yayınların kendi raporladığı bulguları tarafsız biçimde aktarmak amacıyla hazırlanmıştır ve herhangi bir ürüne ilişkin etki veya sağlık iddiası taşımaz.

• Examine.com – Pea Protein: Examine, bezelye proteinini öğütülmüş sarı bezelyeden yapılan, vegan ve hipoalerjenik bir protein kaynağı olarak tanımlar.

• Gorissen ve ark., 2018 – Amino Acids (PubMed 30167963): Ticari olarak satılan bitkisel protein izolatlarının (bezelye, pirinç, soya, buğday vb.) protein içeriğini ve amino asit bileşimini hayvansal proteinlerle karşılaştıran analiz.

• Babault ve ark., 2015 – Journal of the International Society of Sports Nutrition (PubMed 25628520): 12 haftalık direnç antrenmanı sırasında bezelye proteini, whey ve plasebo gruplarında kas kalınlığı ve kuvvet ölçümlerini karşılaştıran çift kör, randomize çalışma.

• Banaszek ve ark., 2019 – Sports (PubMed 30621129): 8 haftalık yüksek yoğunluklu fonksiyonel antrenman sürecinde whey ve bezelye proteini kullanan gruplar arasında fiziksel adaptasyonları karşılaştıran pilot çalışma; yazarlar ölçülen değişkenlerde gruplar arasında benzer sonuçlar raporlamıştır.

• Google Scholar – pea protein supplementation: Güncel akademik yayınlar için arama bağlantısı.

Sık Sorulan Sorular

Bezelye proteini tam protein mi?

Bezelye proteini tüm esansiyel amino asitleri içerir; ancak metiyonin oranı hayvansal proteinlere göre daha düşüktür. Bu yüzden bazı ürünlerde başka bitkisel proteinlerle birleştirilir.

Bezelye proteini gaz yapar mı?

Bezelye proteini izolatları işlenirken lif ve nişastanın büyük kısmı ayrıldığı için bütün bezelyeden farklıdır. Sindirim hassasiyeti kişiden kişiye değişir; küçük porsiyonla başlamak ve etiketteki talimatlara uymak önerilir.

Bezelye proteini su ile mi süt ile mi karıştırılır?

Proteinocean PEA Vegan Protein etiketinde 25 g ürünün 400 ml su ile karıştırılması önerilir. Bitkisel süt de tercih edilebilir; bu durumda besin değerleri değişir.

Vegan protein tozu glutensiz mi?

Her ürün için geçerli değildir. Proteinocean PEA Vegan Protein'in açıklamasında glutensiz olduğu belirtilir; diğer ürünlerde etiketteki alerjen bilgisini kontrol edin.

Yer fıstığı alerjisi olanlar bezelye proteini kullanabilir mi?

Baklagiller arasında çapraz reaksiyon görülebildiği bildirilmektedir. Yer fıstığı veya başka bir baklagil alerjiniz varsa kullanmadan önce doktorunuza danışın.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Takviye edici gıdalar ilaç değildir; hastalıkların önlenmesi veya tedavi edilmesi amacıyla kullanılmaz ve normal beslenmenin yerine geçmez. Hamilelik, emzirme, süregelen bir sağlık durumu veya ilaç kullanımı söz konusuysa kullanmadan önce doktorunuza ya da eczacınıza danışınız. Ürün etiketinde belirtilen günlük kullanım miktarını aşmayınız; çocukların ulaşamayacağı yerde saklayınız.